Eerder schreef onze collega Janneke al over de wetgeving rondom contante betalingen: het verbod op contante betalingen vanaf € 3.000 voor goederen. Waar dit op papier een heldere grens lijkt, leert de praktijk ons dat het nog wel eens misgaat.
Of het nu gaat om onwetendheid, klantvriendelijkheid of creatieve constructies: het accepteren van grote contante bedragen brengt vanaf 1 januari 2026 grote juridische en financiële risico's met zich mee.
In dit artikel frissen we de regels op, duiken we in de wet- en regelgeving en brengen we de concrete gevolgen van een overtreding voor jou als ondernemer in kaart.
Waar gaat het in de praktijk nog fout?
Hoewel de hoofdregel simpel klinkt, zien we in de praktijk een aantal hardnekkige misvattingen en valkuilen:
1. Het opsplitsen van betalingen (smurfen)
Een klant wil een product van € 5.000 kopen en stelt voor om twee keer € 2.500 contant te betalen. Dit mag niet. De wet kijkt naar de totale waarde van de transactie. Samenhangende betalingen voor één aankoop worden als één transactie gezien.
2. Samenhangende overeenkomsten
Het verkopen van meerdere goederen op afzonderlijke facturen aan dezelfde klant binnen een korte periode door de klant contant wordt afgerekend, kan door de toezichthouder worden aangemerkt als één samengestelde transactie.
3. Verwarring tussen goederen en diensten
Het verbod geldt specifiek voor de handel in goederen (zoals auto's, machines, sieraden, bouwmaterialen) en niet voor dienstverlening. Toch geldt voor diensten nog altijd de meldplicht uit de Wwft voor ongebruikelijke transacties.
4. Denken dat contant geld van particulieren altijd mag
Een contante verkoop door jou als ondernemer aan een particulier valt gewoon onder het verbod. Alleen transacties tussen twee particulieren onderling (waarbij geen van beide als ondernemer handelt) zijn uitgezonderd.
5. Een contante betaling of ontvangst van precies € 3.000
Het verbod geldt van € 3.000 of meer, dat betekent dat de contante transactie maar mag lopen tot en met € 2.999,99 en van € 3.000 of meer is het verboden.
Het juridisch kader
Het verbod op contante betalingen van € 3.000 of meer voor goederen is toegevoegd op de al bestaande Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft).
- De wet stelt een hard verbod in op contante betalingen van € 3.000 of meer bij de verkoop van goederen voor beroeps- of bedrijfsmatige handelaren.
- Wwft (Meldplicht ongebruikelijke transacties): Onder de Wwft geldt voor veel instanties en handelaren een actieve onderzoeks- en meldplicht bij ongebruikelijke transacties. Wanneer je een contante betaling boven de grens accepteert, overtreed je niet alleen het contantverbod, maar verzaak je waarschijnlijk ook je plichten onder de Wwft.
De gevolgen van een overtreding
De toezichthouders (zoals het Bureau Toezicht Wft, de Belastingdienst en Bureau Financieel Toezicht) controleren streng op de naleving van deze wetgeving. Overtreding kan verstrekkende gevolgen hebben:
1. Bestuurlijke boetes en dwangsommen
Bij een overtreding van het verbod kan de toezichthouder forse bestuurlijke boetes opleggen. Deze boetes kunnen oplopen tot aanzienlijke bedragen (vaak een percentage van de omzet of een vast gesteld wettelijk maximum per overtreding). Daarnaast kan een last onder dwangsom worden opgelegd om verdere herhaling te voorkomen.
2. Strafrechtelijke vervolging (Economisch Delict)
Overtredingen van de wetgeving rondom witwaspreventie kunnen worden aangemerkt als een economisch delict onder de Wet op de economische delicten (WED). Dit kan leiden tot:
- Strafrechtelijke geldboetes.
- Taakstraffen of in ernstige gevallen zelfs gevangenisstraffen voor de leidinggevende(n).
- Strafrechtelijke ambtshalve openbaarmaking van de veroordeling.
3. Reputatieschade en verlies van vergunningen
Een openbare sanctie of opname in een toezichtregister brengt enorme schade toe aan de reputatie van je onderneming. Bovendien kan het leiden tot het intrekken van specifieke vergunningen of een negatieve impact hebben op je bankrelatie (banken kunnen de zakelijke rekening opzeggen bij risicovol of illegaal gedrag).
4. Hoofdelijke aansprakelijkheid van bestuurders
Als bestuurder kun je persoonlijk aansprakelijk gesteld worden indien blijkt dat er sprake is van ernstig verwijtbaar handelen bij het niet naleven van de wettelijke verplichtingen binnen de organisatie.
Wat moet je nu doen?
Om boetes en problemen te voorkomen, adviseren wij ondernemers om de volgende stappen te nemen:
- Pas je acceptatie- en betalingsbeleid aan: Leg schriftelijk vast dat contante betalingen van € 3.000 of meer (of bijvoorbeeld een lager intern maximum van € 2.500) niet worden geaccepteerd.
- Stel je medewerkers op de hoogte: Zorg dat verkoop- en administratiemedewerkers op de hoogte zijn van het verbod én van de ‘trucs’ (zoals het opsplitsen van facturen en/of betalingen).
- Richt je administratie in: Zorg dat je systeem (bijvoorbeeld kassasysteem) geen contante betalingen boven het drempelbedrag kan verwerken bij de verkoop van goederen.
Vragen of advies nodig?
Wil je weten wat deze regels specifiek betekenen voor jouw bedrijfsvoering of wil je hulp bij het opstellen van een sluitend betalingsbeleid? Neem gerust contact met ons op. Wij kijken graag met je mee!
Terug
