AI in de accountancy: Slimme hulp of risicofactor?

Je hoort het tegenwoordig overal: Artificial Intelligence (AI) gaat de wereld veranderen. Ook binnen de accountancy is het een ‘hot topic’. Maar wat betekent dit nu echt voor jou als ondernemer en voor ons als jouw adviseur? Is het een wondermiddel dat al het werk overneemt, of moeten we juist waakzaam blijven? Bij OOvB kijken we kritisch naar deze ontwikkelingen. We zien dat AI ons vak aantrekkelijker maakt, maar dat de menselijke blik onmisbaar blijft.

AI in de accountancy: Slimme hulp of risicofactor?

Wat we nu al gebruiken: De kracht van routine

Laten we eerlijk zijn: wat is er makkelijker dan dat tijdrovende 'bonnetjes en data kloppen' te vervangen door een (semi)automatische verwerking? Gelukkig is dat precies waar AI nu al uitblinkt. Binnen de accountancy gebruiken we AI-gedreven tools voor de meer routinematige werkzaamheden. Denk aan het automatisch herkennen en verwerken van facturen, het categoriseren van banktransacties of het opschonen van grote datasets.

Dit zorgt voor een enorme efficiëntieslag. Waar we vroeger uren bezig waren met het verzamelen van de juiste cijfers, kunnen we die nu met spreekwoordelijk één druk op de knop genereren. Hierdoor houden we meer tijd over voor wat écht belangrijk is: jou voorzien van advies op basis van die cijfers.

 

Professional judgment: Waarom de mens onmisbaar is

Ondanks de indrukwekkende rekenkracht van AI, blijft één ding altijd mensenwerk: het professioneel oordeel (professional judgment). Een algoritme kan patronen herkennen, maar het begrijpt de context van jouw bedrijf niet. AI ziet een afwijkend cijfer, maar jij en ik weten of dit komt door een bewuste investering, een eenmalige tegenvaller of een strategische koerswijziging.

Er is een groeiende vrees in de sector dat blind vertrouwen op AI het kritisch denkvermogen kan ondermijnen. Juist in complexe situaties, waarin ethiek en vaktechniek samenkomen, moet er een accountant aan het roer staan die de ‘waarom-vraag’ stelt. AI kan dus een goede assistent zijn, maar is zeker geen eindverantwoordelijke.

 

Het gevaar van de 'Black Box', wetgeving en datasecurity

Een groot risico van AI is de traceerbaarheid en veiligheid. Wanneer een AI-tool een antwoord geeft of een rapportage opstelt, is het vaak onduidelijk waar die informatie precies vandaan komt. Zonder een goede ‘prompt’ (de instructie die je aan de AI geeft) kan het systeem verouderde wet- of regelgeving toepassen of zelfs informatie ‘hallucineren’.

Daarnaast is er een belangrijk privacyaspect: waar blijft de data die jij als input geeft? In veel gevallen is het volstrekt onduidelijk hoe de ingevoerde gegevens worden opgeslagen of hergebruikt door het AI-model om zichzelf te trainen. Daarom is het van groot belang om nooit zomaar alle (gevoelige) data in een publieke AI-omgeving te plaatsen. Binnen de accountancy ontstaan daardoor steeds meer beveiligde AI-omgevingen die ervoor moeten zorgen dat data alleen beschikbaar is binnen een organisatie.

Ook werken we in de accountancy met strikte wet- en regelgeving. Als je een AI-tool vraagt hoe je een bepaalde post fiscaal/juridisch moet behandelen, kan het antwoord plausibel klinken, maar de plank volledig misslaan. Het valideren van de output én het bewaken van de datastroom is daarom cruciaal; wij moeten altijd kunnen uitleggen hoe een resultaat veilig tot stand is gekomen.

 

Wat moeten we nog leren?

De komst van AI betekent niet het einde van ons beroep, maar wel een verandering van onze vaardigheden. We moeten in de tegenwoordige tijd steeds meer leren hoe we AI effectief kunnen aansturen. Dit noemen we ‘prompt engineering’: de kunst om de juiste vragen te stellen zodat de output betrouwbaar is. Daarnaast moeten we nóg scherper worden in onze controlerende rol. We verschuiven van ‘doeners’ naar ‘validators’. Gelukkig zijn we daar bij OOvB druk mee bezig, zodat we jou het beste kunnen adviseren.

 

Wat betekent dit voor jouw onderneming?

AI maakt het accountantsberoep leuker en uitdagender. Doordat de computer steeds meer het standaardwerk gaat doen, kunnen wij ons focussen op de diepgang en de relatie met jou als ondernemer. Je krijgt sneller inzicht in je cijfers, maar je kunt er ook op rekenen dat wij altijd de menselijke maat, de juridische juistheid én jouw privacy blijven bewaken.

Wil je eens sparren over hoe wij AI veilig inzetten voor jouw administratie of heb je hulp nodig bij een complexe financiële vraag? Neem gerust contact met ons op!